Trăm năm cô đơn
Nguồn tin Gabriel Garcia Marquez đã viết nên một “cáo trạng” thông qua đó thể hiện lời tiên tri, cảnh tỉnh về các hủ tục lạc hậu, tội ác chiến tranh, chạy trốn, và sự tồn vong của xã hội. Sâu xa hơn nữa ở một phương diện khác, “Trăm năm cô đơn” của Marquez còn gửi tới chúng ta một thông điệp lên án sự suy đồi đạo đức con người xoay quanh vấn đề loạn luân.

Tổng thống Mỹ  BILL CLINTON nói rằng ông đã đọc cuốn tiểu thuyết này khi học năm thứ 2 đại học Luật...và có nhận xét rằng “Tôi thấy người đàn ông này đã tưởng tượng ra những điều dường như là một câu chuyện hoang đường nhưng lại hết sức sâu sắc và đúng đắn”  . Nói nó “phức tạp” vì cuốn tiểu thuyết này dày tới 667 trang, có hàng trăm nhân vật,7 dòng họ và thời gian trải dài gần 100 năm… nên rất khó nhớ. Phức tạp vì nó viết và lý giải về “nỗi cô đơn”, một căn bệnh hiện nay trở nên phổ biến,dễ mắc nhưng khó chữa.Phức tạp vì “tầm” tư tưởng của nhà văn quá lớn, vĩ đại,cao siêu… Nó “khó hiểu” vì nhà văn đã tưởng tượng, hư cấu, hình tượng hóa các nhân vật một cách “hoang đường” khiến cho người đọc nếu chỉ có tư duy “siêu hình” tập trung quá nhiều vào những trang sách thấm đẫm “dục tính” hoang dại của xứ sở Nam Mỹ thì sẽ khó lòng “bắt nhịp” được luồng tư tưởng,triết lý, cái philosophy đầy nhân bản của nhà văn.

Trăm năm cô đơn là câu chuyện về dòng họ Buênđya tồn tại bảy thế hệ, người đầu tiên bị trói vào gốc cây và người cuối cùng đang bị kiến ăn, một dòng họ tự lưu đày vào cõi cô đơn để chạy trốn tội loạn luân.

Cái tội loạn luân này khởi sự từ việc tên cướp biển Phranxit Đrăc tấn công Riôacha khiến các cụ tổ của Ucsula Igoaran phải chuyển đến lập nghiệp ở một làng hẻo lánh. Tại đây các cụ tổ của Hôsê Accađiô Buênđya đã lập nghiệp bằng nghề trồng thuốc lá. Qua ba thế kỷ, hai dòng họ này đã có quan hệ thâm giao, cháu chắt họ lấy lẫn nhau dẫn tới thảm họa đẻ ra một người đàn ông có đuôi lợn. Chính cái gương tày liếp này đã khiến cha mẹ Hôsê Accađiô Buênđya và Ucsula Igoaran tìm mọi cách ngăn cản nhưng họ vẫn cứ lấy nhau. Khi đã là vợ chồng rồi và dẫu Hôsê Accađiô Buênđya tuyên bố "dù có đẻ ra kỳ đà anh cũng cóc cần". Ucsula Igoaran vẫn sợ đẻ ra đứa con có đuôi lợn, nên khi đi ngủ bao giờ cô cũng mặc chiếc quần trinh tiết do mẹ may cho. Sự việc kéo dài hơn một năm khiến dân làng ngạc nhiên và đồn rằng anh chồng là kẻ bất lực.

Một hôm, bị thua Hôsê Accađiô Buênđya trong một cuộc chọi gà, Pruđênxiô Aghila không kìm được lòng đã lỡm bạn: "Tao mừng cho mày và để xem cái con gà này có làm phúc cho vợ mày không". Vì lời nói lỡm ấy anh ta phải trả cả tính mạng.

Nhưng không vì thế, người chiến thắng được sống thanh thản, trái lại lúc nào cũng bị lương tâm dằn vặt đến mức phải bỏ làng tìm đền một miền đất không được hứa trước để lập ra làng Macônđô, để tự lưu đày trong cõi cô đơn trăm năm. Rồi trong cõi cô đơn ấy, những Hôsê Accađiô và những Aurêlianô, những Rêmêđiôt và những Amaranta đã ra đời, sống cuộc đời với số phận bi đát dường như đã được định trước: lay lắt trong nỗi cô đơn và hoài nhớ, thấp thỏm lo phạm tội loạn luân.

Nhưng lo cũng chẳng được. Lúc còn đang thời sinh nở, sau mỗi lần đẻ Ucsula Igoaran đều cặn kẽ xem con mình có mang bộ phận nào của con vật không. Về già, cụ luôn luôn nhắc nhở đám cháu con hãy mở to mắt để nhận mặt họ hàng, đừng chung đụng xác thịt mà sinh con có đuôi lợn. Nhưng cụ không thể sống đến hết chuyện để khuyên giải Amaranta Ucsula và Aurêlianô Babilônia. Vì không biết rõ gốc gác, không nắm được quan hệ ruột thịt, Amaranta Ucsula và Aurêlianô Babilônia đã yêu nhau mãnh liệt, ăn nằm với nhau và lấy nhau với hy vọng tình yêu sẽ cải tạo nòi giống mình. Nhưng họ đã đẻ ra đứa con quái thai có đuôi lợn và con vật huyền thoại này đã kết liễu dòng họ Buênđya tồn tại bảy thế hệ. Rõ ràng trong thế giới cô đơn và hoài nhớ ấy, những người trong dòng họ Buênđya đã phạm tội loạn luân dù cho họ có ý chạy trốn tội loạn luân. Như vậy chúng ta thấy trong Trăm năm cô đơn, loạn luân là một đề tài đã mở và đóng lại một thiên truyện.

Nhưng sự ra đời và tồn tại của dòng họ Buênđya lại gắn rất chặt với số phận của làng Macônđô.

Lúc đầu Macônđô là một làng quê hiền hòa. Tại đây chưa một ai đã ngoài ba mươi tuổi. Macônđô chưa có nghĩa địa, dân trí Macônđô chưa được khai sáng. Ðứng đầu làng là Hôsê Accađiô Buênđya, một tộc trưởng. Ông chăn dắt dân Macônđô theo lề thói của công xã nông thôn. Dân Macônđô sống hiền lành, không phạm tội giết người nên không cần có quan cai trị (phần đời) và cha cố (phần hồn). Mặc dù sống biệt lập với thế giới bên ngoài, dân Macônđô đã biết làm cho làng mình trở thành một làng quê trù mật và yên vui.

Người Digan, theo tiếng chim hót và tiếng nhạc đồng hồ, đã tìm được đường đến với Macônđô. Họ mang tới đây biết bao thứ mới lạ mà dân Macônđô chưa hề biết tới. Họ mang tới làng nghề thủ công và nghề buôn bán. Họ lập ra phố Thổ Nhĩ Kỳ.

Macônđô từ một làng quê trở thành một thị trấn. Chính phủ trung ương phái tới làng một Quan thanh tra. Ðó là ông Apôlina Môscôtê. Sự có mặt của Quan thanh tra đã làm cho cuộc sống vốn thanh bình của Macônđô bỗng trở nên bị xáo trộn. Cuộc nội chiến triền miên và khốc liệt giữa hai phái Bảo hoàng và Tự do đã nhiều phen tàn phá Macônđô, làm cho dân chúng phải nhiều phen điêu đứng. Tương ứng với thời kỳ này của Macônđô là sự trưởng thành của thế hệ thứ hai dòng họ Buênđya mà người tiêu biểu là đại tá Aurêlianô Buênđya.

Ngài đã phát động ba mươi hai cuộc chiến và ngài phải chịu thất bại hoàn toàn, buộc phải kí hiệp định đình chiến Neclanđia mà thực chất của bản hiệp định này là sự đầu hàng của lực lượng Tự do trước lực lượng Bảo hoàng.

Nhờ có đường xe lửa, Macônđô thực sự giao lưu với thế giới bên ngoài. Phim ảnh, máy phát điện, máy hát, gái điếm, khách du lịch đã tràn ngập Macônđô. Công ty chuối (thực chất là Công ty hoa quả Mỹ) cũng đến đây và lập đồn điền chuối. Dân tứ xứ đổ về Macônđô. Cuộc sống Macônđô sầm uất lên. Giai đoạn này của Macônđô tương ứng với thế hệ thứ tư dòng họ Buênđya mà người tiêu biểu là hai anh em sinh đôi: Aurêlianô Sêgunđô và Hôsê Accađiô Sêgunđô. Aurêlianô Sêgunđô to khoẻ đầy sinh lực, sôi nổi sống hết mình trong cõi đời thế tục. Ngược lại Hôsê Accađiô Sêgunđô vóc người mảnh khảnh nhưng rất thông minh, đã tham gia lãnh đạo cuộc đấu tranh của công nhân chuối đòi cải thiện sinh hoạt và tăng lương. Người Mỹ, ở đây là ngài Trao, rất xảo quyệt và tráo trơ tìm mọi cách thoái thác những yêu cầu chính đáng của công nhân. Khi cuộc đấu tranh lên đến cao trào, người Mỹ đã thẳng tay tắm máu công nhân bằng một vụ thảm sát tất cả những ai có mặt ở sân ga và sau đó dùng đoàn tàu dài hơn hai trăm toa chở xác chết ném xuống biển như Công ty chuối vẫn đổ chuối thối.

Công ty chuối rút khỏi Macônđô. Bằng phép màu, Công ty chuối đã dìm chết Macônđô trong một trận mưa lụt kéo dài bốn năm mười một tháng hai ngày và sau đó lại rang khô nó trong nạn hạn hán kéo dài mười một năm. Macônđô tiêu điều xơ xác. Cỏ dại, sâu bọ sinh sôi nảy nở nhanh chóng và hung hãn tiến công con người ngày một quyết liệt hơn để đến một ngày kia một trận cuồng phong nổi lên xoá Macônđô khỏi mặt đất này.

***

"Trăm năm cô đơn" được Márquez chính thức viết năm 1965, đến năm 1967 thì hoàn thành và đưa đi xuất bản. Nhưng theo như lời ông nói, "Trăm năm cô đơn" đã được ông "hoài thai" từ gần hai mươi năm trước. Đó là quãng thời gian ông làm nghề báo và viết các tiểu thuyết đầu tay, như: "Ngôi nhà", "Bão lá", "Một trong những ngày này", " Ngài đại tá chờ thư", "Đôi mắt chó xanh", "Đám tang bà mẹ vĩ đại"... Ông cho rằng, việc viết các tiểu thuyết trên là viết "bản thảo lần đầu" cho "Trăm năm cô đơn".

Sau khi đoạt giải Nobel Văn học, năm 1985, Márquez tiếp tục chứng tỏ khả năng bứt phá bằng "Tình yêu thời thổ tả", cuốn tiểu thuyết được ông xây dựng trên nguyên mẫu mối tình của cha mẹ mình. Đó là một mối tình bền vững, dẫu người cha có con ngoài giá thú! Tác phẩm được đánh giá là "một trong những cuốn tiểu thuyết hay nhất về tình yêu mà con người có thể viết nên", là "Romeo và Juliette của thế kỷ XX".

3686 lượt xem.
  
  Đọc nhiều nhất Minimize
Nét đặc sắc trong tiểu thuyết của Y.Kawabata
(21/02/2013)Một số thủ pháp nghệ thuật đặc sắc khi xây dựng biểu tượng trong tiểu thuyết của Y.Kawabata(Qua khảo sát bộ ba tác phẩm đoạt giải Nobel: Xứ tuyết, Ngàn cánh hạc, Cố đô)
Xem tiep..
Hector Malot - Nhà văn của thiếu nhi
Chắc hẳn không ít khi lớn lên vẫn còn bị ảnh hưởng ít nhiều bởi những tác phẩm giàu tính giáo dục và nhân văn của Hector Malot như Không Gia Đình, Trong Gia Đình...
Xem tiep..
Fifty Shades of Grey - Tiểu thuyết tình cảm & Sex đang gây sốt trên thế giới
Fifty Shades of Grey, một câu chuyện lãng mạn gợi tình pha những cảnh ác-thống dâm, đang trên đà phá vỡ mọi kỷ lục với lượng sách bán ra đã đạt gần 40 triệu cuốn ở Anh.
Xem tiep..
Trăm năm cô đơn
Gabriel Garcia Marquez đã viết nên một “cáo trạng” thông qua đó thể hiện lời tiên tri, cảnh tỉnh về các hủ tục lạc hậu, tội ác chiến tranh, chạy trốn, và sự tồn vong của xã hội. Sâu xa hơn nữa ở một phương diện khác, “Trăm năm cô đơn” của Marquez còn gửi tới chúng ta một thông điệp lên án sự suy đồi đạo đức con người xoay quanh vấn đề loạn luân.
Xem tiep..
Mario Puzo và tiểu thuyết mafia
Mario Gianluigi Puzo (15 tháng 10, 1920 – 2 tháng 7, 1999) là một nhà văn, nhà biên kịch người Mỹ, được biết đến với những tiểu thuyết về Mafia, đặc biệt là Bố già (1969), mà sau này ông đồng chuyển thể thành một bộ phim cùng với Francis Ford Coppola. Ông đã giành được Giải Oscar cho kịch bản chuyển thể xuất sắc nhất vào giữa những năm 1972 và 1974
Xem tiep..
Thành Phố chết - I am legend
Tiểu thuyết 'Thành phố chết' của Richard Matheson có thể khiến độc giả rùng mình vì nỗi sợ chết kinh khủng rình rập; và cũng có thể khiến người ta nghẹn ngào với khát vọng sống mãnh liệt bên trong con người.
Xem tiep..